Қазақстанда запастағы офицерлер мен сержанттарды әскери қызметке шақыру тәртібі өзгерді. Үкімет 11 қыркүйекте азаматтарды әскери қызметке шақыруды ұйымдастыру және өткізу қағидаларына өзгерістер енгізді, деп Baspasoz.kz тілшісі Zakon.kz-ке сілтеме жасап хабарлайды.
Енді қағидалар запастағы офицерлермен қатар запастағы сержанттарды да әскери қызметке шақыру тәртібін қамтиды.
Кімдер әскерге шақырылады?
Әскери кафедрада немесе жоғары оқу орындарындағы әскери факультетте запастағы офицерлер мен сержанттарды даярлау бағдарламасын аяқтаған азаматтар әскери қызметке шақырылуы мүмкін.
Оларға қойылатын негізгі талаптар:
- жасы 29-дан аспауы керек;
- денсаулығы әскери қызметке жарамды болуы тиіс;
- әскери қызметтен босатуға немесе кейінге қалдыруға құқығы болмауы қажет.
Ал запастағы медицина қызметінің офицерлері 32 жасқа дейін шақырылады.
Запастағы офицерлер офицерлік, ал запастағы сержанттар сержанттық лауазымдарға қабылданады. Оларды әскери қызметке шақыру уәкілетті органдардың өтінімдері негізінде жүргізіледі.
Іріктеу қалай өтеді?
Запастағы офицерлер мен сержанттарды зерделеу және іріктеу екі кезеңнен тұрады.
Бірінші кезеңде, әскерге шақыру туралы тапсырма алынғаннан кейін 10 жұмыс күні ішінде қорғаныс істері жөніндегі басқармалар:
- іріктеу жұмыстарының жоспарын әзірлейді;
- тиісті бұйрық шығарады;
- шақырылуы мүмкін азаматтардың тізімін жасайды;
- жауапты қызметкерлерді бекітеді;
- іріктеу кестесін әзірлейді;
- мемлекеттік цифрлық жүйелер арқылы қажетті мәліметтерді жинайды.
Егер мемлекеттік ақпараттық жүйелер арасында өзара байланыс болмаса, қажетті мәліметтер тиісті сұрау салу арқылы үш жұмыс күні ішінде алынады.
Екінші кезеңде азаматтар медициналық тексеруден өтеді. Медициналық қорытынды олардың цифрлық есепке алу картасына енгізіледі.
Сонымен қатар кандидатпен әңгімелесу өткізіліп, оның нәтижесі арнайы құжатқа тіркеледі. Бұдан бөлек, арнайы тексеру жүргізіледі. Әскери қызметке шақыру туралы шешім медициналық тексеру, азаматты зерделеу және арнайы тексеру нәтижелеріне сүйене отырып қабылданады.
Қандай жағдайда кейінге қалдыру беріледі?
Запастағы офицерлер мен сержанттарға әскери қызметке шақыруды кейінге қалдыру мынадай жағдайларда беріледі:
- отбасылық жағдайға байланысты;
- білімін жалғастыру үшін;
- денсаулығына байланысты;
- заңда көзделген басқа да себептер бойынша.
Егер медициналық тексеру нәтижесінде азамат «әскери қызметке уақытша жарамсыз» деп танылса, оған денсаулығына байланысты бір жылға дейін кейінге қалдыру беріледі.
Ал «бейбіт уақытта әскери қызметке жарамсыз, соғыс уақытында шектеулі түрде жарамды» деп танылғандар әскери қызметке шақырылудан босатылады.
«Әскери қызметке жарамсыз, әскери есептен шығарылуға жатады» деген қорытынды алған азаматтар әскери есептен шығарылады.
Сонымен бірге заң бойынша әскери қызметтен босатылуға құқығы бар запастағы офицерлер мен сержанттар өз еркімен әскерге баруға өтініш бере алады. Бұл мүмкіндік денсаулығына байланысты әскери қызметке жарамсыз деп танылған азаматтарға қолданылмайды.
Әскерге шақырылғаннан кейінгі тәртіп
Әскери қызметке іріктелген запастағы офицерлер мен сержанттардың құжаттары тиісті департаменттер арқылы уәкілетті органға жіберіледі. Олардың негізінде уәкілетті органның басшысы әскери қызметке шақыру туралы бұйрық шығарады. Бұдан кейін қорғаныс істері жөніндегі басқарма басшысы шақырылған азаматтың әскери бөлімге кетуі туралы бұйрықты тиісті үзінді алған күннен бастап жеті жұмыс күні ішінде шығарады.
Осы бұйрық шыққан сәттен бастап запастағы офицер немесе сержант әскери қызметшінің мәртебесіне ие болады.
Шақырылған азаматқа әскери бөлімге жіберу туралы нұсқама беріледі. Оның әскери бөлімге жету мерзімі жұмыс орнынан босатылуға және жол жүруге қажетті уақытты ескере отырып белгіленеді. Нұсқама берілген күннен бастап әскери бөлімге барудың жалпы мерзімі 10 күнтізбелік күннен аспауы тиіс.
Егер шақырылған азамат нұсқама алу үшін белгіленген мерзімде келмесе, үш жұмыс күнінен кейін қорғаныс істері жөніндегі басқарма бұл туралы әскери полиция органдарына және қорғаныс істері жөніндегі департаментке хабарлайды. Жеке іс әскери бөлімге азамат кеткеннен кейін үш жұмыс күні ішінде жіберілуі керек. Оның құрамына әскери қызметке шақыруға және азаматтың жеке деректеріне қатысты қажетті құжаттар, медициналық тексеру нәтижелері, білімі туралы құжат, өмірбаяны, арнайы тексеру материалдары және басқа да құжаттар кіреді.
Жаңа тәртіп 2026 жылғы 27 қыркүйектен бастап күшіне енеді.
